Nha khoa xâm lấn tối thiểu và quy trình kỹ thuật số: Ứng dụng lâm sàng của kỹ thuật tiêm Composite lỏng (Flowable Injection Technique - FIT)
Ca lâm sàng thực hiện bởi: BS. Claudia Mazzitelli và BS. Edoardo Mancuso
GIỚI THIỆU
Thẩm mỹ nha khoa ngày càng trở nên quan trọng, đòi hỏi các phương pháp điều trị phải có tính dự đoán cao, nhanh chóng và chi phí hợp lý. Nha khoa xâm lấn tối thiểu ưu tiên các phục hình trực tiếp, hiện đã được đơn giản hóa nhờ sự phát triển của các dòng composite lỏng. Các biến thể composite lỏng gần đây sở hữu đặc tính quang học và cơ học tương đương hoặc vượt trội so với composite dạng đặc (paste-type). Sự tiến hóa này dẫn đến việc ứng dụng rộng rãi kỹ thuật tiêm composite lỏng (FIT). Ngoài ra, khả năng in 3D máng hướng dẫn (index) giúp giảm sự phụ thuộc vào kỹ năng của người vận hành, mang lại kết quả thẩm mỹ cao cấp.
CA LÂM SÀNG
Bệnh nhân 24 tuổi đến khám vì không hài lòng với nụ cười. Sau khi thăm khám lâm sàng và X-quang, kế hoạch phục hình thẩm mỹ bằng kỹ thuật FIT được chỉ định. Wax-up kỹ thuật số dựa trên dữ liệu quét trong miệng (Trios 5, 3Shape) cho phép thiết kế máng hướng dẫn cá nhân hóa, sau đó được in bằng nhựa trong suốt (IBT Flex Resin, Formlabs). Sau bước sửa soạn và cách ly, bề mặt răng được thổi cát, xói mòn (etching), sau đó bôi và quang trùng hợp keo dán universal (CLEARFIL™ Universal Bond Quick 2). Composite lỏng (CLEARFIL MAJESTY™ ES Flow Low) được tiêm qua các lỗ trên máng, tiếp theo là trùng hợp kỹ lưỡng, hoàn thiện và đánh bóng (TWIST™ DIA, Kuraray Noritake Dental Inc.).
KẾT QUẢ
Quá trình điều trị hoàn tất trong hai giờ, mang lại cải thiện thẩm mỹ tức thì và ổn định. Kết quả được xác nhận qua các lần tái khám sau một tuần và sáu tháng với sức khỏe mô nướu tuyệt vời và phục hình được duy trì tốt.
THẢO LUẬN
FIT mang lại kết quả thẩm mỹ có thể dự đoán được, tích hợp quy trình kỹ thuật số và giảm thời gian lâm sàng so với phục hình gián tiếp, đồng thời vẫn giữ được khả năng thực hiện các điều trị phục hình (như veneer/mão) trong tương lai. Sự phát triển của composite lỏng và máng in 3D đã cải thiện độ chính xác của việc chuyển đổi từ thiết kế sang lâm sàng, cho phép đưa ra các giải pháp thẩm mỹ bảo tồn và nhanh chóng.
CHI TIẾT CA LÂM SÀNG

Bệnh nhân nam 24 tuổi đến phòng khám vì không tự tin với thẩm mỹ nụ cười, gây ảnh hưởng đến giao tiếp xã hội. Sau khi khai thác tiền sử, chúng tôi đã thảo luận để hiểu rõ mong đợi về thẩm mỹ, chức năng cũng như khả năng tài chính của bệnh nhân.
Thăm khám lâm sàng, kết hợp ảnh chụp, video động/tĩnh, phân tích nha chu và X-quang cho thấy các phục hình loại IV (phân loại FDI) trên răng 11 và 21 không còn phù hợp, gây mất đối xứng vùng răng cửa hàm trên (Hình 1). Phương án phục hồi thẩm mỹ bằng kỹ thuật FIT cho 6 răng cửa hàm trên đã được đề xuất.
LẬP KẾ HOẠCH ĐIỀU TRỊ
Máy quét trong miệng (Trios 5, 3Shape) được dùng để lấy dấu. Mẫu hàm số được dùng để tạo wax-up kỹ thuật số, làm cơ sở thiết kế máng hướng dẫn tiêm composite (Hình 2). Máng được in bằng nhựa trong suốt (Hình 3). Sau khi xử lý hậu kỳ, các lỗ tiêm được tích hợp một cách chuẩn xác, cho phép đưa đầu bơm syringe vào để tiêm composite (Hình 4).

-
Hình 2: Thiết kế máng hướng dẫn trên máy tính (CAD).

-
Hình 3: Máng trong suốt in 3D.

-
Hình 4: Các lỗ tiêm được tích hợp tại vùng rìa cắn của máng.
QUY TRÌNH THỰC HIỆN
Sau khi bệnh nhân đồng ý điều trị, các phục hình cũ trên răng cửa giữa được loại bỏ bằng mũi khoan kim cương dưới chế độ phun nước. Các đường hoàn tất được mài chỉnh và vát cạnh (bevel) (Hình 5). Máng hướng dẫn được đặt thử lên cung răng để kiểm tra độ ổn định và sát khít.
Để thực hiện phục hình xen kẽ, băng tan (PTFE) dày 0.076 mm được dùng để cách ly các răng kế cận. Bề mặt răng cần phục hồi được thổi cát với oxit nhôm (50 µm), xói mòn bằng axit orthophosphoric 37% trong 15 giây, rửa sạch và làm khô (Hình 6).

-
Hình 5: Các răng cửa giữa sau khi loại bỏ phục hình cũ và vát đường hoàn tất.

-
Hình 6: Xói mòn bề mặt răng bằng axit.
Tiếp theo, bôi keo dán universal (CLEARFIL™ Universal Bond Quick 2) (Hình 7) và quang trùng hợp bằng đèn LED (SmartLite® Pro) trong 10 giây mỗi răng (Hình 8).
Composite lỏng (CLEARFIL MAJESTY™ ES Flow Low, màu W) được tiêm qua các lỗ cho đến khi lấp đầy khoang trống của răng đầu tiên (Hình 9). Sau khi quang trùng hợp 40 giây qua máng trong suốt, máng được tháo ra và phục hình được trùng hợp lần hai. Phần composite dư được loại bỏ bằng cây lấy cao răng.

-
Hình 7: Bôi keo dán universal.

-
Hình 8: Quang trùng hợp lớp keo dán.

-
Hình 9: Tiêm composite lỏng.
Quy trình tương tự được lặp lại cho các răng còn lại, cách ly các răng đã phục hình bằng băng PTFE (Hình 10 đến 15).

- Hình 10: Các răng đã được phục hồi được cách ly bằng băng tan (băng PTFE).

- Hình 11: Xói mòn (etching) cấu trúc răng bằng chất xói mòn axit orthophosphoric 37%.

- Hình 12: Bôi keo dán đa năng.

- Hình 13: Quang trùng hợp (chiếu đèn) lớp keo dán.

- Hình 14: Tiêm composite lỏng vào trong máng hướng dẫn (index)

- Hình 15: Quang trùng hợp composite lỏng xuyên qua máng hướng dẫn trong suốt.
Sau khi tháo máng và loại bỏ vật liệu dư, răng được cách ly bằng đê cao su (kỹ thuật split dam) để tăng sự thoải mái cho bệnh nhân và tầm nhìn cho bác sĩ. Phục hình được hoàn thiện bằng mũi khoan kim cương mịn và đánh bóng tăng dần bằng đĩa bóng (TWIST™ DIA) (Hình 16 và 17).

- Hình 15: Đánh bóng phục hình bằng mũi đánh bóng sơ khởi.

- Hình 15: Đánh bóng sau cùng bằng mũi đánh bóng siêu bóng.
KẾT QUẢ LÂM SÀNG
Sau khi hoàn tất (Hình 18 và 19) và kiểm tra khớp cắn, bệnh nhân bày tỏ sự hài lòng tức thì. Kết quả ổn định tại lần tái khám một tuần sau đó (Hình 20). Toàn bộ quá trình phục hồi mất tổng cộng 2 giờ. Đây là một phương pháp nhanh chóng, xâm lấn tối thiểu và tiết kiệm chi phí.

- Hình 18: Kết quả sau điều trị.

- Hình 19: Cận cảnh chi tiết các răng vừa được phục hồi.

- Hình 20: Ảnh chụp sau phẫu thuật (hậu phẫu) được thực hiện sau một tuần.
Sau 6 tháng (Hình 21 và 22), phục hình vẫn tồn tại tốt, sức khỏe nướu xuất sắc, chứng minh profile thoát (emergence profile) chính xác và khả năng đánh bóng cao của vật liệu tại đường viền cổ răng.

- Hình 21: Các phục hình tại buổi tái khám sau sáu tháng.
- Hình 21: Sự hòa hợp quang học của các phục hình mới trong tổng thể nụ cười.
THẢO LUẬN & KẾT LUẬN
Kỹ thuật FIT là một lựa chọn thay thế hợp lý cho phục hình trực tiếp nhờ sự đơn giản và kết quả thẩm mỹ ổn định. Ưu điểm lớn nhất là giảm bớt sự phụ thuộc vào đôi tay của bác sĩ nhờ sự dẫn đường của máng hướng dẫn kỹ thuật số.
Sự kết hợp giữa nhựa composite lỏng hiệu suất cao và máng in 3D mang đến cho nha sĩ một công cụ để cung cấp các giải pháp thẩm mỹ nhanh chóng, dễ tiếp cận nhưng vẫn tuân thủ các nguyên tắc bảo tồn hiện đại. Kỹ thuật này đánh dấu một bước tiến tới nền nha khoa thẩm mỹ chính xác và lấy bệnh nhân làm trung tâm.
Đây là phần giới thiệu về thông tin chuyên môn của tác giả:

CLAUDIA MAZZITELLI
-
Giám đốc khoa học của Phòng thí nghiệm Vật liệu Sinh học Nha khoa (Dental Biomaterials Laboratory).
-
Hướng dẫn lâm sàng (Clinical tutor) cho chương trình Cao học Quốc tế về Nha khoa Bảo tồn và Phục hình Thẩm mỹ; Trưởng bộ phận hoạt động giảng dạy chuyên ngành Vệ sinh Nha khoa tại Đại học Bologna (University of Bologna).
-
Diễn giả tại nhiều hội nghị quốc gia và quốc tế, đồng thời là tác giả của các ấn phẩm khoa học trên các tạp chí chuyên ngành có chỉ số tác động (impact factor) cao.

EDOARDO MANCUSO
-
Chuyên gia trong lĩnh vực nha khoa bảo tồn và phục hình với phương pháp tiếp cận xâm lấn tối thiểu.
-
Cộng tác với các nhóm nghiên cứu quốc tế về các kỹ thuật dán (adhesive techniques) và sửa soạn xâm lấn tối thiểu (minimally invasive preparations).
-
Hành nghề tự do tại Bologna (Ý).
-
Diễn giả và tác giả của các bài báo khoa học được trình bày tại các hội nghị quốc gia và quốc tế, đồng thời công bố các bài viết trên các tạp chí khoa học hàng đầu.

